KsiÄ Ĺźka objęta patronatem medialnym "Cyber Sanghi".

Recenzja ksiÄ Ĺźki Thich Nhat Hanha „SpokĂłj umysłu. Jak być w pełni obecnym”, przeł. Maciej Lorenc, Ryszard Oślizło, wyd.: Samsara 2013

Co to znaczy spokojny umysł? Wielu osobom taki stan kojarzy się z zatrzymaniem zwykłego strumienia myśli i spoczęciem w poczuciu niewzruszonego spokoju. Brzmi dobrze, ale wydaje się to osiągalne jedynie dla wybrańców, którzy mogą poświęcić lata pracy nad sobą, by dojść do takiego poziomu.

Thich Nhat Hanh, znany polskim czytelnikom z książek takich jak KaĹźdy krok niesie pokĂłj (Jacek Santorski & CO, 1991), Nauki o miłości (Rebis, 2006), to wietnamski mistrz buddyzmu zen, mnich i nauczyciel duchowy tysięcy ludzi z całego świata. W najnowszej książce z charakterystyczną dla siebie łagodnością pokazuje, Ĺźe osiąganie spokoju umysłowego jest proste jak oddychanie, a dążenie do tego nie wymaga wcale skomplikowanych czynności, akcesoriĂłw, a tym bardziej udawania się na wieloletnie odosobnienie w gĂłrach, z dala od doczesnego Ĺźycia z jego pokusami i wyzwaniami. Wystarczy – ni mniej, ni więcej – własne ciało i zdolność oddychania, Ĺźeby odzyskać poczucie istnienia w świecie i moĹźliwości kreowania swojego świata. Potem, w miarę nabywania wprawy w praktykowaniu uwaĹźności, moĹźna wykorzystywać proste przedmioty – kamyki, obiekty, ktĂłre codziennie pojawiają się przed naszymi oczami, filiĹźankę herbaty, kromkę chleba…

Dla Thich Nhat Hanha to wystarczająco wiele, ba! – to bardzo duĹźo – by cieszyć się z moĹźliwości pracy nad własnym umysłem i wykonać tę pracę. Jego zdaniem podstawą duchowej przemiany jest zaczęcie od uświadomienia sobie faktu, Ĺźe mamy ciało. Ono jest centrum naszego poczucia toĹźsamości, a zarazem punktem odniesienia w praktyce uwaĹźności. Kolejny element to oddech. Skupianie się na nim to olbrzymia pomoc w uporaniu się z myślami, ktĂłre nieustannie krążą nam w głowie. I nie chodzi bynajmniej o usilne spychanie tych myśli poza świadomość ani o udawanie, Ĺźe ich nie ma. Skupienie na oddychaniu pomaga osiągnąć uwaĹźność poprzez koncentrację na tej czynności. Właśnie uwaĹźność uznaje autor za najwaĹźniejszy czynnik przemiany – uwaĹźność jest w istocie filarem medytacji, pomagającym nie tylko osiągnąć spokĂłj, ale teĹź radzić sobie z trudnymi emocjami, a nawet poprawiać stan zdrowia. Według Thich Nhat Hanha będziemy zdrowsi, jeĹźeli nauczymy się uwaĹźności w stosunku do swojego ciała, swoich emocji i do jedzenia.

Proponuje on kilkanaście ćwiczeń opartych na świadomym oddychaniu i prostych wizualizacjach, ktĂłre pomagają osiągnąć stan spokoju umysłu. Co najwaĹźniejsze – nie wymaga to specjalnych kompetencji ani warunkĂłw. Duchową pracę moĹźna wykonywać nawet podczas tak prozaicznych zajęć jak zmywanie naczyń czy teĹź mycie toalety. Taka wizja moĹźe sprawiać wraĹźenie nieco naiwnej, ale pod pozorem prostoty kryje się tu naprawdę głęboka duchowa nauka o czymś, czego współczesnym ludziom coraz bardziej brakuje – pełnej świadomości tego, co się dzieje w nich i wokół nich, obecności w strumieniu Ĺźycia. Zdaje się to nabierać szczegĂłlnego znaczenia w czasach, gdy ciągle towarzyszą nam urządzenia łączące się z internetem i stale jesteśmy w kontakcie z innymi, zajęci przyswajaniem kolejnych informacji, ciągle w pracy, nigdy z samymi sobą.

UwaĹźności jednak moĹźna się nauczyć – poczynając od uwaĹźności w stosunku do ciała, poprzez uwaĹźność wobec oddychania, chodzenia, jedzenia, kaĹźdej czynności, kaĹźdej emocji, kaĹźdej napotkanej istoty. UwaĹźność jest ĹşrĂłdłem spokoju i radości, bo oznacza ona głębokie zrozumienie rzeczywistości, ktĂłre siłą rzeczy jest ĹşrĂłdłem radości z najprostszych faktĂłw i rzeczy.

Im coś wydaje się prostsze, tym trudniej nam uwierzyć, Ĺźe moĹźe zadziałać. Tak naprawdę jednak zalecane przez autora podejście do emocji, polegające na tym, Ĺźe nie spycha się ich poza pole świadomości, tylko uwaĹźnie się je obserwuje, spotyka się z nimi niejako „twarzą w twarz”, wcale nie jest proste. Trudne emocje przeraĹźają nas, przeszkadzają w normalnym funkcjonowaniu i łatwiej oraz wygodniej jest je ignorować, niĹź rozpoznać je w sobie, zrozumieć ich ĹşrĂłdło i pozwolić, Ĺźeby przez chwilę zawładnęły nami, zanim zrobią to, co jest przypisane ich naturze i nieuniknione – przeminą.

KsiÄ Ĺźka objęta patronatem medialnym "Cyber Sanghi".